Yatırım fonu net aktif değeri NAV nasıl hesaplanır

Bir yatırım fonunun net aktif değeri (NAV), her iş günü tek bir formülle hesaplanır: toplam varlıklardan toplam yükümlülüklerin çıkarılması ve sonucun tedavüldeki pay sayısına bölünmesi. Fon, bu rakamı Doğu Zaman Dilimi (ET) ile 16:00 kapanışından sonra, elindeki her bir menkul kıymetin kapanış fiyatını kullanarak belirler. Verdiğiniz her emir, fonun emri almasından sonra hesaplanan NAV üzerinden gerçekleşir; butona bastığınız anda ekranınızda görünen değer üzerinden değil.

Bir yatırım fonu NAV'si satır satır nasıl hesaplanır

NAV per share = (total assets - total liabilities) / shares outstanding

Her girdi, iş gününün sonunda aynı anda ölçülür.

• Toplam varlıklar: Her bir varlığın kapanış fiyatı üzerinden piyasa değeri, fonun elinde tuttuğu nakit ve temettü gibi henüz ödenmemiş ancak tahakkuk etmiş alacaklar ile henüz takası gerçekleşmemiş işlem gelirleri.
• Toplam yükümlülükler: Fonun satın aldığı ancak henüz ödemesini yapmadığı menkul kıymetler, satış yapan hissedarlara ödenecek itfa tutarları ve son ödeme tarihinden bu yana biriken ücretler.
• Tedavüldeki paylar: Gün içindeki alım ve itfa işlemleri kaydedildikten sonra, gün sonunda fonun sahip olduğu toplam pay sayısı.

Fon muhasebecileri, günlük bu hesaplama işlemine NAV'nin belirlenmesi (striking the NAV) adını verir. İşlem akşam saatlerinde yürütülür ve yayınlanan rakam o gece veya ertesi sabah fonun web sitesine ve aracı kurum hesap özetinize yansır.

NAV hesaplamasına hangi kapanış fiyatları dahil edilir

ABD borsalarında işlem gören bir varlık için referans değer, 16:00 ET'de gerçekleşen kapanış müzayedesinde belirlenen resmi kapanış fiyatıdır. Bu müzayede, işlem gününün en yoğun bölümüdür; aşağıdaki panel, bir seans hacminin her yarım saatlik dilime nasıl dağıldığını göstermektedir.

WITH minute_bars AS
(
    SELECT
        toDate(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) AS session_date,
        formatDateTime(
            toStartOfInterval(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'), INTERVAL 30 MINUTE),
            '%H:%i')                                         AS et_time,
        toFloat64(volume)                                    AS shares
    FROM global_markets.delayed_stocks_minute_aggs
    WHERE ticker = 'SPY'
      AND window_start >= toDateTime('2026-06-01 00:00:00', 'UTC')
      AND window_start <  toDateTime('2026-07-01 00:00:00', 'UTC')
      AND (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
           + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) >= 570
      AND (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
           + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) < 960
),
bucket_totals AS
(
    SELECT session_date, et_time, sum(shares) AS bucket_shares
    FROM minute_bars
    GROUP BY session_date, et_time
),
session_totals AS
(
    SELECT session_date, sum(bucket_shares) AS session_shares
    FROM bucket_totals
    GROUP BY session_date
)
SELECT
    b.et_time                                               AS et_time,
    round(avg(b.bucket_shares / s.session_shares) * 100, 2) AS share_of_volume_pct
FROM bucket_totals AS b
INNER JOIN session_totals AS s ON s.session_date = b.session_date
GROUP BY b.et_time
ORDER BY b.et_time

Haziran 2026'daki her seansın ortalaması alındığında, 15:30'da başlayan yarım saatlik dilim, günün SPY hacminin 21.92%'ini oluştururken, 09:30 ET'de başlayan yarım saatlik dilimde bu oran 11.24% olmuştur. Fonun portföyünü değerlerken kullandığı fiyatlar, işlem hacminin yoğunlaştığı bu son zaman diliminde belirlenir.

Uygulamalı bir NAV hesaplama örneği

Aşağıdaki rakamlar, elle kontrolü kolaylaştırmak amacıyla yuvarlak hesaplanmış örnek değerlerdir.

• 16:00 kapanış fiyatları üzerinden değerlenen varlıklar: 850.000.000 $
• Nakit ve alacaklar: 14.000.000 $
• Toplam varlıklar: 864.000.000 $
• Takası gerçekleşmemiş alımlar, ödenecek itfalar ve tahakkuk eden ücretleri kapsayan toplam yükümlülükler: 4.000.000 $
• Net varlıklar: 860.000.000 $
• Tedavüldeki paylar: 40.000.000

860.000.000 $'ın 40.000.000 paya bölünmesi, pay başına 21,50 $ NAV değerini verir. Bu, fonun o gün kabul ettiği her emir için geçerli olan fiyattır; ister 09:35'te ister 15:58'de gelmiş olsun. 10.000 $'lık bir alım, 10.000 / 21,50 işlemiyle 465,116 paya karşılık gelir. Yatırım fonları, genellikle üç ondalık basamağa kadar kesirli pay ihracı yapar, böylece yatırılan tutarın tamamı değerlendirilir ve nakit artmaz.

İleri fiyatlama: emriniz hangi NAV üzerinden gerçekleşir

Yatırım Şirketleri Yasası kapsamındaki 22c-1 kuralı, ileri fiyatlama zorunluluğunu düzenler. Bir fon, her alım veya itfa emrini, emri aldıktan sonra hesaplanan ilk NAV üzerinden gerçekleştirmek zorundadır. Mevcut bir NAV üzerinden alım yapma mekanizması yoktur; fon sayfasında bugün görünen rakam, bir önceki kapanışta belirlenmiştir. Salı günü 11:15'te fona ulaşan bir emir, Salı gününün 16:00 NAV'si üzerinden fiyatlandırılır. Salı 16:05'te ulaşan bir emir ise Çarşamba gününün NAV'si üzerinden fiyatlandırılır. Kesim saati ve buna ilişkin aracı kurum kuralları yatırım fonu emirlerinin fiyatlandırılması bölümünde açıklanmıştır.

Tıklama ile fiyatın belirlenmesi arasında piyasa hareket etmeye devam eder. Aşağıdaki panel, 17 Haziran 2026 tarihli sıradan bir seansı ele alarak SPY'yi açılıştan kapanışa kadar her on beş dakikada bir işaretlemektedir.

SELECT
    formatDateTime(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'), '%H:%i') AS et_time,
    round(toFloat64(argMax(close, window_start)), 2)                      AS spy_price
FROM global_markets.delayed_stocks_minute_aggs
WHERE ticker = 'SPY'
  AND window_start >= toDateTime('2026-06-17 13:30:00', 'UTC')
  AND window_start <= toDateTime('2026-06-17 20:00:00', 'UTC')
  AND toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) % 15 = 0
GROUP BY et_time
ORDER BY et_time

09:30 ET'deki ilk işaretleme $750.93 seviyesinde gerçekleşmiştir. 16:00 ET'deki son işaretleme ise $741.83 olmuştur. Aradaki her nokta gerçek bir fiyattan gerçekleşen gerçek bir işlemdir ve bunlardan sadece biri, yani sonuncusu, NAV hesaplamasına girer.

Bir portföy, sabah saatlerindeki bir emir ile fiyatın belirlendiği an arasında tipik olarak ne kadar yol kat eder? Bir sonraki panel, son bir yıl içindeki her seans için SPY'nin 10:00 ET ile kapanış fiyatı arasındaki farkı aylık ortalamalarla ölçmektedir.

WITH session_marks AS
(
    SELECT
        toDate(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) AS session_date,
        argMinIf(toFloat64(close), window_start,
                 (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
                  + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) >= 600) AS price_at_10am,
        argMax(toFloat64(close), window_start)                                      AS price_at_close,
        countIf((toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
                 + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) >= 600)  AS bars_after_10am
    FROM global_markets.delayed_stocks_minute_aggs
    WHERE ticker = 'SPY'
      AND window_start >= toDateTime('2025-08-01 00:00:00', 'UTC')
      AND window_start <  toDateTime('2026-08-01 00:00:00', 'UTC')
      AND (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
           + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) >= 570
      AND (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
           + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) < 960
    GROUP BY session_date
    HAVING bars_after_10am > 30
)
SELECT
    formatDateTime(session_date, '%Y-%m')                       AS month,
    formatDateTime(session_date, '%b %Y')                       AS month_label,
    round(avg(abs(price_at_close / price_at_10am - 1) * 100), 2) AS avg_move_pct,
    round(max(abs(price_at_close / price_at_10am - 1) * 100), 2) AS largest_move_pct
FROM session_marks
GROUP BY month, month_label
ORDER BY month

Aug 2025 ayında ortalama fark 0.32% iken, Jul 2026 ayında 0.36% olmuştur. Bu son ay içindeki en geniş tek seans farkı 1.09% seviyesine ulaşmıştır. Bu yüzdeler, fon emrinin fiyat beklerken içinde bulunduğu zaman aralığının büyüklüğünü temsil eder.

Gider oranı NAV içinde nerede yer alır

Ücret rakamın içindedir; çoğu açıklamanın atladığı kısım burasıdır. 860.000.000 $ net varlık üzerinden yıllık %0,60 ücret alan bir fon, bir yıl içinde 5.160.000 $ ödemekle yükümlüdür. Fon bunu tek seferde faturalandırmak yerine her gün küçük bir dilimini muhasebeleştirir. 365 günlük tahakkukta günlük dilim yaklaşık 14.137 $'a denk gelir. Bu tahakkuk, yukarıdaki formülün yükümlülükler satırında yer alır ve rakam yayınlanmadan önce NAV'yi her gün pay başına yaklaşık 0,00035 $ aşağı çeker.

Bunun iki sonucu vardır. Fonun yayınlanan NAV'si ve getirileri, gider oranı düşülmüş halidir; bu nedenle fonları karşılaştırırken çıkarılacak başka bir tutar yoktur. Ayrıca hesap özetinizde bunun için ayrı bir ücret satırı görünmez. Bu tutar hesabınızdan nakit olarak çıkmaz; kesinti hesaplamanın içinde gerçekleşir.

Fon yabancı hisse senetleri tuttuğunda gerçeğe uygun değerleme

Japon hisseleri tutan bir ABD fonu, zaman farkı sorunuyla karşılaşır. Tokyo seansı 16:00 ET'de fon NAV'sini belirlediğinde, bu hisselerin son işlem fiyatı on dört saat öncesine aittir. Frankfurt ve Paris borsaları ise 11:30 ET'de kapanır; bu da hesaplama anından yaklaşık dört buçuk saat öncesidir.

SEC'in 2a-5 kuralı uyarınca, fon kurulu, son kote edilen fiyatın hesaplama anında artık iyi bir ölçü olmaktan çıktığı durumlarda, bayatlamış kapanış fiyatının yerini alacak bir gerçeğe uygun değerleme süreci belirler. Fiyatlama sağlayıcıları, genellikle yabancı piyasa kapandıktan sonra ABD borsalarında işlem gören benzer varlıkların performansına endeksli düzeltme faktörleri sunar.

Bu farkın boyutu ölçülebilir. Panel, yabancı piyasaları takip eden dört ABD listeli fonu ve referans olarak SPY'yi alarak, her birinin 11:30 ET ile 16:00 kapanışı arasında ne kadar yol kat ettiğini ölçmektedir.

WITH afternoon_bars AS
(
    SELECT
        ticker,
        toDate(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) AS session_date,
        toFloat64(close)                                     AS px,
        window_start
    FROM global_markets.delayed_stocks_minute_aggs
    WHERE ticker IN ('EWJ', 'EWG', 'VGK', 'EFA', 'SPY')
      AND window_start >= toDateTime('2026-04-01 00:00:00', 'UTC')
      AND window_start <  toDateTime('2026-07-01 00:00:00', 'UTC')
      AND (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
           + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) >= 690
      AND (toHour(toTimeZone(window_start, 'America/New_York')) * 60
           + toMinute(toTimeZone(window_start, 'America/New_York'))) < 960
),
per_session AS
(
    SELECT
        ticker,
        session_date,
        abs(argMax(px, window_start) / argMin(px, window_start) - 1) * 100 AS afternoon_move_pct
    FROM afternoon_bars
    GROUP BY ticker, session_date
    HAVING count() > 30
)
SELECT
    ticker,
    round(avg(afternoon_move_pct), 3) AS avg_afternoon_move_pct,
    round(max(afternoon_move_pct), 3) AS largest_afternoon_move_pct
FROM per_session
GROUP BY ticker
ORDER BY avg_afternoon_move_pct DESC

2026'nın ikinci çeyreğinde, EWG bu aralıkta ortalama 0.428% hareket etmiş, bir seansta ise 2.212% seviyesine ulaşmıştır. 5 fonun en sakin olanı ortalama 0.366% hareket etmiştir. Tokyo veya Frankfurt'tan gelen güncellenmemiş fiyatları 16:00'daki hesaplamaya dahil eden bir fon, borsalar kapandığından beri gözle görülür şekilde değişmiş bir portföyü fiyatlıyor olacaktır. Bu zaman aralığı için gerçeğe uygun değerleme prosedürleri mevcuttur.

NAV, ETF fiyatı ve takas tarihiniz

Bir ETF'nin piyasa fiyatı alıcılar ve satıcılar tarafından sürekli olarak belirlenir; ayrıca günlük bir NAV yayınlar ve bu iki rakam genellikle birbirine çok yakındır. Bir yatırım fonunun ise günde tek bir rakamı vardır ve gün içi fiyatı bulunmaz. Yatırım fonları ve ETF'ler bölümü tam karşılaştırmayı sunar.

Takas ise ayrı bir tarihtir. NAV'niz işlem gününde sabitlenir. Çoğu fon için nakit ve paylar bir iş günü sonra el değiştirir; bu konu yatırım fonu takas süresi bölümünün konusudur. Dağıtımlar NAV'yi kendi takvimlerine göre değiştirir: fonun ödeme yaptığı gün, NAV dağıtılan pay tutarı kadar düşer; buna karşılık hesabınıza nakit veya yeniden yatırıma yönlendirilen paylar geçer. Yatırım fonları ne zaman temettü öder bu takvimi, yatırım fonlarını zararına satmak ise maliyet bedelinin altında yapılan bir satışın vergi döneminde ne anlama geldiğini kapsar.

Bu da okuyucuların en sık yanıldığı noktayı geride bırakır. Gün içi piyasa hareketi, kapanış fiyatlarına yansımadığı sürece aldığınız NAV'yi değiştirmez. Saat 11:00'de %2 yükselen ve 15:45'e kadar bu yükselişi geri veren bir portföy, bu dalgalanma hiç olmamış gibi aynı NAV'yi belirler. Formül, günün son fiyatını okur ve öncesindeki hiçbir şeyi dikkate almaz.

SSS

Bir yatırım fonunun NAV'si saat kaçta hesaplanır?

Her iş günü, 16:00 ET kapanışından sonra. Fon, varlıklarını kapanış fiyatları üzerinden değerler, yükümlülükleri çıkarır ve tedavüldeki pay sayısına böler. Çoğu fon bu rakamı aynı akşam yayınlar.

Bir yatırım fonunun pay başına NAV formülü nedir?

Pay başına NAV, toplam varlıklardan toplam yükümlülüklerin çıkarılıp tedavüldeki pay sayısına bölünmesiyle bulunur. Toplam varlıklar, her bir varlığın piyasa değerini, nakit ve alacakları kapsar. Yükümlülükler ise ödenmemiş işlemleri ve tahakkuk eden ücretleri içerir.

Piyasa öğle saatlerinde yükselirse, yatırım fonu emrim bu fiyattan mı gerçekleşir?

Hayır. Emir, 16:00 ET'den sonra belirlenen NAV üzerinden gerçekleşir ve bu hesaplama sadece kapanış fiyatlarını dikkate alır. Gün ortasındaki bir hareket, NAV'nizi ancak kapanışta hala mevcut olduğu ölçüde değiştirir.

Gider oranı NAV'den mi düşülür?

Evet. Fon, yıllık gider oranının günlük dilimini bir yükümlülük olarak tahakkuk ettirir ve bu tahakkuk NAV hesaplamasının içinde düşülür. Yayınlanan NAV'ler ve getiriler, gider oranı düşülmüş net değerlerdir.

Bir yatırım fonunun NAV'si dağıtım yaptığı gün neden düşer?

Nakit, fonun varlıklarından çıkar ve hesabınıza nakit veya yeniden yatırıma yönlendirilen paylar olarak geçer. NAV, ödenen pay başına tutar kadar düşer ve pozisyonunuzun toplam değeri o an için değişmez.

Buradaki her panel, onu üreten SQL koduyla birlikte sunulur; böylece birini açıp tam olarak hangi dakikaların sayıldığını görebilirsiniz. Bir varlığın sabah fiyatı ile kapanış fiyatı arasında ne kadar yol kat ettiğini ölçmek için Strasmore terminalinde sorunuzu yalın bir dille sorun.